Trending
समाज पहुचँमार्ग भत्किनुको कारणबारे छानबिन गर्न माग खेल स्कटल्याण्ड समूह विजेता बन्दै सुपर १२ मा, ओमान बाहिरियो राजनीति प्रदेश १ : विश्वासको मतदानको मिति सार्ने सत्तापक्षको कसरत‚ आजै गर्नुपर्ने विपक्षीको अडान राजनीति प्रदेश १ : विश्वासको मतमाथि छलफल आज, मतदान मिति सार्ने सत्ता पक्षको कसरत खेल टि-२० विश्वकप : सुपर १२ मा बंगलादेश समाज बाढीले कैलालीमा जनजीवन अस्तव्यस्त, विपन्न बस्तीमा गाँसकै समस्या समाज प्रधानमन्त्रीले आज कैलाली र बर्दियाको बाढी-पहिरो प्रभावित क्षेत्रको निरीक्षण गर्दै राजनीति एमाले स्थायी कमिटी बैठक आज पनि बस्दै समाज विराटनगर विमानस्थल भोलिदेखि खुलाउने तयारी समाज बाढी पहिरो तथा डुबान प्रभावित क्षेत्रमा कोरोनासँगै सरुवा रोगको जोखिम

प्रचण्ड पीडा र निराशाका ८ कारण

असोज, काठमाडौं । माओवादी केन्द्रका अध्यक्ष पुष्पकमल दाहाल ‘प्रचण्ड’ का अभिव्यक्ति हिजोआज बढी नै उग्र, आक्रोशित, विवादित, निराशापूर्ण र अस्वाभाविक प्रतीत हुन थालेका छन् । उनी कतै ‘मृत्यु कि मुक्ति’ को भाषण गरेका हुन्छन् त कतै ‘आत्महत्या कि आत्मसमर्पण’को ।

कहिले आफूले ‘आत्मसमर्पण नगर्ने’ बरु परिआए ‘आत्महत्या गर्न सक्ने’ भन्दै भारतीय स्वतन्त्रता सेनानी चन्द्रशेखर आजादको नियतिलाई संस्मरण गर्दै गरेका भेटिन्छन् । उनी वाईसीएल र विद्यार्थी मोर्चाका नौजवानहरूलाई हमला हुनसक्ने भन्दै प्रतिकार गर्न उक्साइरहेका पनि हुन्छन् ।

पार्टी कार्यकर्तालाई उनले ‘गर्न हुने/नहुने सबै गरेर’ २०६४ सालको पहिलो संविधानसभा निर्वाचन जितेको स्मरण मात्रै गराउँदै छैनन्, बरु ‘फेरि एकपटक त्यसो गर्नुपर्ने’ प्रशिक्षण दिंदैछन् । कुनै बेला ‘माओवादी भनेपछि सबै डरले थरर्र हुन्थे, आज सबैले हेप्न थालेको’ भन्दै ‘आवश्यक परे जस्तालाई त्यस्तै जवाफ दिन’ प्रेरित गर्ने गरेका छन् ।

अर्थात् प्रचण्डले माओवादी कार्यकर्ता, वाईसीएल र क्रान्तिकारी विद्यार्थी संगठनलाई ‘भौतिक आक्रमण र प्रतिरक्षा’ तर्फ उत्प्रेरित गरिरहेको प्रष्ट छ । प्रचण्डले पार्टी पंक्तिलाई पुनश्चः ‘मिलिटेन्ट’ मानसिकतातिर प्रवृत्त गर्न खोजेको बुझ्न गाह्रो छैन ।

प्रचण्डका यस्ता अभिव्यक्ति उनको व्यक्तित्व र हैसियत अनुरूप जिम्मेवार हुन् कि हैनन् भन्ने प्रश्न उठाउन नसकिने हैन । माओवादी जनयुद्ध स्थगन गरी शान्ति प्रक्रियामा आएको यतिका वर्षपछि लोकतन्त्रमा विश्वास गर्छु भन्ने कुनै दलको मुख्य नेता तथा पूर्वप्रधानमन्त्रीले खुलेआम यस्ता अभिव्यक्ति दिंदा सर्वत्र चिन्ता छाउनुपर्ने हो । तर, यति कठोर र उग्र भाषण गर्दा पनि प्रचण्ड अभिव्यक्तिलाई सर्वसाधारणले खासै महत्व दिएको भने पाइँदैन । बरु उल्टै प्रचण्डले आफ्ना ‘पीडा, कुण्ठा र निराशाको भँडास’ निकालेको भन्नेहरू धेरै छन् ।

आखिर प्रचण्ड यस्ता अभिव्यक्ति किन दिइरहेका छन् ? यसका ८ वटा कारण हुन सक्दछन् ।

१. व्यक्तिवादको उत्कर्ष

प्रचण्डमा व्यक्तिवाद र अहंकेन्द्रित सोच बलियो देखिन्छ । उनी ‘हामी’ भन्दा ‘म’ भन्न बढी रुचाउँछन् । ‘पार्टीले’ भन्दा ‘मैले गरें’ भन्न आनन्द मान्छन् । ‘मैले मन्त्री बनाएँ’ ‘मेरै कारणले यसो भयो, उसो भयो’ जस्ता अभिव्यक्ति उनी बारम्बार दिइरहेका हुन्छन् ।

व्यक्तिवाद उनले अवलम्बन गरेको साम्यवादी सिद्धान्त अनुरूपको सोच र संस्कार भने हैन । साम्यवादले सामूहिकता र सहकार्यमा जोड दिन्छ । व्यक्ति भन्दा समूह, निजत्व भन्दा सहकार्य, व्यक्तिगत प्रतिभा र पराक्रम भन्दा संस्थागत प्रक्रियामा जोड दिन्छ । तर, प्रचण्ड अरू दल र बाहिरका व्यक्तिलाई मात्रै हैन, आफ्नै दल र सहकर्मीलाई पनि ‘आफू बराबरको’ ठान्दैनन् ।

‘अरू कोही गणनायोग्य नभएको, कसैले राम्रो छाँट नदेखाएको’ भन्दै आफ्नै सहकर्मीहरूको अवमूल्यन गरिरहेका हुन्छन् । नेतृत्व सिद्धान्त अनुसार साढे तीन दशक कुनै पार्टीको नेतृत्व गरेपछि पनि आफू बराबरको कोही जन्माउन नसक्नु चरम असफलता हो ।

प्रचण्डले ‘अरू कोही गणनायोग्य नभएको, कसैले राम्रो छाँट नदेखाएको’ भन्दै आफ्नै सहकर्मीहरूको अवमूल्यन गरिरहेका हुन्छन् । नेतृत्व सिद्धान्त अनुसार साढे तीन दशक कुनै पार्टीको नेतृत्व गरेपछि पनि आफू बराबरको कोही जन्माउन नसक्नु चरम असफल नेतृत्व हो ।
मनोविज्ञानशास्त्रका अनुसार अहं केन्द्रित सोच ‘शक्तिको चाहना’ र ‘सुपरम्यान’ अवधारणाको प्रकटीकरण हो । यो मार्क्सवादी नभएर फ्रेडरिक नित्सेको अस्तित्ववादी दर्शनमा आधारित सोच हो । फ्रायडका अनुसार यस्तो मनोविज्ञान भएका व्यक्तिमा उच्चताबोधी ग्रन्थी (सुपेरियर कम्प्लेक्स) हुन्छ । उच्चताबोधी ग्रन्थी भएका व्यक्तिको अहंमा जब ठेस लाग्छ, त्यो लघुताबोधी ग्रन्थी (इन्फेरियर कम्प्लेक्स) मा परिणत हुन्छ ।

एमालेसँगको पार्टी एकता र ओलीबाट खाएको धोकापछि प्रचण्डको उच्चताबोधी अहंमा ठेस पुग्यो । त्यसको ‘इन्सर्भ–इफेक्ट’ स्वरूप उनी लघुताबोधी ग्रन्थीको अवस्थामा पुगेको हुनसक्दछन् । प्रचण्डका पछिल्ला अभिव्यक्तिले लघुताबोधी ग्रन्थीलाई ढाकछोप गर्ने प्रयत्न गरेको संकेत पाइन्छ ।

२. एक्लिंदै गएको अनुभूति

‘म’ केन्द्रित सोचको नियति नै ‘हामी’ बाट अलगथलग हुँदै जानु हो । ‘हामी’ मा विश्वास गर्न छोड्नु हो । ‘सफलता प्राप्त हुँदा पनि मेरै कारणले भएको थियो, असफल हुँदा पनि मेरै कारणले हुन्छ’ भन्ने मित्थापनलाई पत्याउनु हो ।

उच्चताबोधी व्यक्तित्वले अरूमा हैन स्वयं आफूमा विश्वास गर्दछ । सहकर्मीहरू आ–आफ्नो क्षमता, प्रतिभा, योग्यता र प्रतिबद्धता सहित आन्दोलनमा सामेल भएको हुँदा आफू नभए पनि पार्टी र आन्दोलन चल्न सक्ने विश्वास गर्दैन । चुम्बकले फलामका टुक्रा तानेझैं ‘आफ्नो व्यक्तित्वले अरूलाई आकर्षित गरेको’ मात्र हो, ‘म नभए केही हुन्न’ भन्ने सोच्दछ ।

यो सोच हो, सत्य हैन । संसार यस्तो हुँदैन । सृष्टिको लामो शृङ्खलामा कुनै व्यक्तिको भूमिका क्षणिक बन्न पुग्दछ । कोही भए पनि, नभए पनि यदि औचित्य छ भने कुनै पार्टी र आन्दोलन जीवित रहन्छ । बीपी, गणेशमान, किसुनजी, गिरिजाप्रसाद नरहेर पनि कांग्रेस सकिएन । पुष्पलाल, मनमोहन र मदन भण्डारीको निधनपछि पनि एमाले छँदैछ ।

यदि माओवादी आन्दोलन र पार्टीको औचित्य छ भने प्रचण्डपछि पनि त्यो अस्तित्वमा रहन सक्दछ । तर, प्रचण्डलाई आफूपछि पनि माओवादी पार्टी र आन्दोलन रहिरहन्छ भन्ने विश्वास छैन । तसर्थ उनी जे गर्ने हो, आफ्नै नेतृत्व र जीवनमा हुनुपर्ने धारणाबाट प्रभावित छन् ।

यस्ता व्यक्तिहरू जब असफल हुन्छन्, आफूलाई एक्लो र निरीह ठान्न थाल्छन् । एमालेसँग एकता गरेर एकीकृत नेकपाको नेतृत्व हत्याउने सोच असफल भएपछि प्रचण्डमा भित्रभित्रै असफलताबोध हुन थालेको हुनुपर्दछ । तसर्थ उनी ‘म एक्लो हुने त हैन ?’ भन्दै प्रश्न गर्न थालेका छन् । उनी जुनस्तरमा एक्लोपनको अनुभूति गर्दैछन्, त्यो वस्तुगत यथार्थ चाहिं हैन, उनको मानसिक अवस्था मात्र हो ।

३. ओलीबाट खाएको धोका

जे जसरी विश्लेषण र भाष्य निर्माणको प्रयत्न गरे पनि प्रचण्ड एमालेसँग मिलेकै हुन् । भिन्नै माओवादी पार्टी चलाउने आत्मविश्वास उनले गुमाइसकेकै हुन् । बाहिर देखाउन जेजे भने पनि त्यसको मुख्य आन्तरिक प्रेरणा ‘आधाआधा प्रधानमन्त्री खाने’ शर्त नै थियो । अन्य कारणहरू सहायक थिए । मुख्य कारण– अढाइ वर्षपछि पनि केपी शर्मा ओलीले प्रचण्डका लागि प्रधानमन्त्री पद नछोड्नु थियो ।

राजनीतिक दृष्टिले विभिन्न घटनाक्रम र कारणको चर्चा गर्न सकिने भए पनि मनोवैज्ञानिक दृष्टिले नेकपा (नेकपा) विग्रहको मुख्य कारण ओलीले ‘आधाआधा कार्यकाल’ को सम्झौता लागू नगर्नु प्रचण्डलाई ‘उपाध्यक्ष सरहको दोस्रो अध्यक्ष’ भन्नु र प्रचण्डले ओलीबाट ठूलो धोका र बेइमानीको अनुभूति गर्नु नै हो ।

अब प्रचण्ड कुनै न कुनै हिसाबले ओलीसँग त्यो धोकाबाजीको बदला लिन चाहन्छन् । तर, प्रतिशोधको यो महाभारत प्रचण्डका लागि झन्झन् कष्टकर र असम्भव झैं बन्दैछ ।

ओलीले प्रचण्डलाई धोका दिएकै हुन्, सम्झौता गरेपछि लागू गर्नु ओलीको पनि नैतिक दायित्व हुन्थ्यो । तर ओली जस्तो चलाख खेलाडीलाई सजिलै पत्याउनु पनि प्रचण्डको भ्रम नै थियो । ओलीका आफ्नै केही सीमा र बाध्यता थिए । उनी त्यति सजिलै राज्य र पार्टीको नेतृत्व प्रचण्डलाई सुम्पेर पूर्व एमाले विरासतलाई अलपत्र पार्न सक्दैनथे ।

४. असम्भव पूर्व माओवादी एकता

ओलीसँग बदला लिनु भनेको आउने चुनावमा एमालेलाई कमजोर पार्नु नै हो । तर, त्यो कसरी सम्भव छ ? सजिलो उपाय भने देखिएको छैन । अहिले पनि माओवादी केन्द्रभन्दा एमाले बलियो छ । दुई ठूला कम्युनिष्ट समूहको ‘साँढे जुधाइ’ फेरि घुम्दैफिर्दै ओलीको अनुकूल भएको छ । विशेषतः गत फागुन २३ गतेको सर्वोच्च अदालतको फैसलाले ओलीको ‘भाग्य चम्के’ जस्तो भएको छ ।

एमाले ब्राण्ड र सूर्य चिह्नको मोहमा माधव नेपाललाई त भीरबाट धकेलेर एमालेजनहरू एक हुन राजी भएका छन् । प्रचण्डको माया कसले गर्ने ? यस्तो बेला प्रचण्डले पनि ‘पूर्व माओवादीको एकता’ भन्ने तुरूप त फाले, तर त्यो हुनसक्ने कुनै आधार देखिन्न ।

डा. बाबुराम भट्टराईको बाटो भिन्नै भइसकेको छ । उनी ‘समुन्नत संघीय समाजवाद’ को नयाँ सिद्धान्तमा आधारित ‘नयाँ समाजवादी केन्द्र’ बनाउन चाहन्छन्, त्यसका लागि प्रचण्ड राजी छैनन् । मोहन वैद्य र विप्लवको लाइन अझै पनि ‘नयाँ जनवादी गणतन्त्र’ हो । अब ओलीसँग बदला लिने प्रचण्डको निजी धोको पूरा गरिदिन को पूर्व माओवादी प्रचण्डसँग आउने ?

हो, प्रचण्डले ‘वैचारिक सिफ्ट’ गरेर नयाँ आधार र नयाँ विचारका आधारमा एकताको प्रस्ताव राख्न सक्छन् । तर यस्तो आँट उनले गर्न सक्ने देखिंदैन ।

५. वैचारिक तथा नैतिक संकट

एमालेसँगको एकता, धोका र सर्वोच्च अदालतको निर्णयबाट माओवादी केन्द्रमा फिर्तापछि प्रचण्डसँग थप वैचारिक तथा नैतिक संकट जोडिएका छन् । एमालेसँग एकता गर्दा उनले प्रचण्डपथ, एक्काइसौं शताब्दीको जनवाद, माओवाद जस्ता विचार त्यागिसकेका थिए ।

शासकीय स्वरूप परिवर्तन, निर्वाचन प्रणाली परिवर्तन, पहिचान सहितको संघीयता, प्रदेश पुनः सिमांकन जस्ता एजेण्डा उठाउन छोडिसकेका थिए । अब के गर्ने ? तिनै विचार र मुद्दामा फर्किनु बाहेक उनीसँग अरू कुनै उपाय देखिन्न ।

तर, यसो गर्दा प्रचण्डको छवि जनताको नजरमा अविश्वसनीय र अवसरवादी देखिनेछ । प्रचण्ड एमालेसँग मिल्दा सबै छोड्ने, माओवादी ब्युँताउँदा फेरि तिनै विचार र एजेण्डा उठाउने लैबरु जस्तो देखिने छन् ।

६. माधव नेपालको छैन कुनै भर

तत्कालीन नेकपा (नेकपा) को वैधानिक विभाजन नहुँदा र प्रतिनिधिसभा विघटन हुँदा प्रचण्ड–माधव नेपालले त्यसै लड्डु खाएका थिएनन् । राजनीति त्यो कोर्समा हिंडेको भए प्रचण्ड–माधव नेपाल शक्तिशाली र ओलीको हरिबिजोक हुने निश्चित जस्तो थियो ।

किनकि नेकपाको केन्द्रीय समितिमा प्रचण्ड–माधव पक्षको बहुमत थियो । ओलीले सूर्यचिह्न गुमाउनुपथ्र्यो । त्यतिन्जेल प्रचण्ड आफ्नो भविष्यबारे निश्चिन्त थिए । माधव नेपाल पक्षको सहयोगमा नेकपा कब्जा हुने र ओलीसँगको प्रतिशोध सफल हुने सम्भावनाले मक्ख थिए ।

तर, जब फागुन २३ गतेको सर्वोच्च अदालतको फैसला आयो, सबै चिज उल्टो हुँदै गयो । माधव नेपाल पक्ष एमालेमै फर्कियो । एमालेको युक्तिसङ्गत विभाजन गर्न नेपाल पक्षले ४०/४० प्रतिशतको प्रावधान पूरा गर्न सकेन । २० वा २० प्रतिशतको नयाँ प्रावधान सहितको अध्यादेशलाई आधार बनाएर माधव नेपाल पक्ष फुट्न त फुट्यो तर राजनीतिक, सांगठनिक र नैतिक रूपमा निकै कमजोर भएर । देउवा सरकारले ल्याएको नयाँ अध्यादेशले पाँचदलीय गठबन्धनको नैतिक आधार उल्लेखनीय ढंगले कमजोर भयो । यसको फाइदा पनि एमाले र ओलीलाई नै भयो ।

एमालेबाट फुटेर बनेको नेकपा (एस)ले समेत प्रचण्ड नेतृत्वको माओवादी केन्द्रसँग एकता गर्ने कुनै इच्छा राख्दैन । प्रचण्डलाई योभन्दा ‘मर्नु’ के होला ! नेपाल पक्ष एमालेको ठूलै शक्तिका साथ फुट्ने र आफूसँग एकतामा आउने उनको आशा र आकलन पनि फेल हुन पुगेको छ ।

७. आर्थिक संकट

पार्टीको आकार र शक्ति घट्दै गएपछि चन्दा दाताले पत्याउन छोड्दछन् भन्ने प्रचण्डलाई राम्रो थाहा छ । त्यस्तो बेला आर्थिक दृष्टिकोणले समेत माओवादी पार्टी धानिरहन प्रचण्डलाई निकै गाह्रो हुनेछ । पार्टी सानो र ठूलो हुँदा, युद्ध र शान्तिमा हुँदा, सत्ता र प्रतिपक्षमा हुँदा पार्टीको आर्थिक स्रोतमा आउने उतारचढावलाई प्रचण्डले राम्रै गरी झेलेका, बुझेका छन् ।

जनयुद्ध अघि उनी पाटनको एउटा साँघुरो छिंडीमा डेरा बस्थे । त्यो बेला दैनिक जीवन चलाउन समेत उनलाई गाह्रो थियो । पार्टी युद्धमा गएपछि पैसाको छेलोखेलो भयो । मानिस बन्दूकसँग डराए, सजिलै चन्दा दिए । बैंकहरू लुटिए, अनेकन् ‘मनी एक्सन’ भए । माओवादी पार्टीको आफ्नै युद्ध अर्थतन्त्र निर्माण भयो ।

शान्ति प्रक्रियामा आएपछि राज्यकोषबाटै लिएको क्यान्टोनमेन्टको पैसा थियो । त्यो बेला माओवादी पार्टी र प्रचण्डसँग पैसाको अभाव हुनुपर्ने कारण थिएन । त्यसपछि पार्टी सत्तामा गयो । देशका सबै उद्योगपति, व्यापारी माओवादी निकट हुन लालायित भए । यी सबै कारणले प्रचण्डको जीवनशैली फरक र विलासी हुँदै गयो ।

हतियार व्यवस्थापनपछि माओवादीले बल्ल बुझे कि युद्धमा जस्तो शान्तिमा सजिलै चन्दा उठ्दो रहेनछ । बन्दूकको डरले दिएको पैसा बोलीले मात्र नझर्दो रहेछ । पार्टी यसरी नै निरन्तर कमजोर हुँदै गए देशका ठूला चन्दादाता र विदेशी शक्तिकेन्द्रले समेत प्रचण्डलाई पत्याउन छोड्ने छन् । त्यसको भय समेत प्रचण्डको मनमा पसेको हुनुपर्दछ ।

बिहीबार अखिल क्रान्तिकारीको राष्ट्रिय सम्मेलनमा सम्बोधन गर्दै प्रचण्डले भने– ‘यो निर्वाचन प्रणाली खाली दलाल र पूँजीपतिहरू मात्रै चुनाव लड्न सक्ने, जनताले चुनाव लड्न नसक्ने । रंगीन आन्दोलन भनिन्छ आजकल– लाखौं नागरिकलाई सडकमा उतारेर यो प्रणाली बदल्न सकिन्छ हामीले’ उनले भने, ‘करोडौं चाहिने, अब हामीले कसरी चुनाव लड्ने ? अरूको त छाडिदिनुस्, हामी सबैको यहाँ हालत खराब भइसक्यो ।’

उनले अगाडि थपे, ‘अब त गाउँपालिकाको चुनाव लड्न उस्तै परे करोड नभई त्यहाँ लडिंदैन । प्रदेशमा लड्न दुई–चार करोड लाग्ने, केन्द्रमा लड्न ५–१० करोड, अझ बढी चाहिने भएपछि हामी लड्न सकिन्छ त त्यस्तो चुनाव ?’

८. आगामी निर्वाचनमा पराजयको डर

माओवादी पार्टीसँग रुकुम, रोल्पा, कालीकोट, जाजरकोट जस्ता केही जिल्ला छोडेर एक्लै चुनाव जित्न पुग्ने स्थानीय संगठन छैन । दोस्रो दर्जामा सिन्धुली, सिन्धुपाल्चोक, सिरहा जस्ता केही सघन जनमत भएका सीमित जिल्ला छन्, जहाँ राम्रै भोट त छ तर एक्लै जित्न सक्ने ग्यारन्टी छैन । स्वयं प्रचण्डको गृहजिल्ला चितवन कांग्रेस, माओवादी र एमालेबीच त्रिकोणात्मक चुनाव भएमा कांग्रेसले जित्नेछ ।

अर्घाखाँची माओवादीले जित्दै आएको अर्को जिल्ला थियो । टोपबहादुर रायमाझी एमालेतिर लागेपछि अर्घाखाँचीको सीट माओवादी केन्द्रको खातामा आउने सम्भावना कमजोर भइहाल्यो । लेखराज भट्ट र गौरीशंकर चौधरीको पलायनले सघन स्थानीय जनमत भएको अर्को जिल्ला कैलाली प्रभावित हुने देखिन्छ भने प्रभु शाहको कारणले मधेश र रौतहटमा माओवादी केन्द्र कमजोर हुनेछ । रामबहादुर थापा बादलले प्रभावित गर्न सक्ने भने कुनै जिल्ला देखिएको छैन ।

त्यसो भएमा माओवादी केन्द्र आगामी चुनावपछि पुरानो संयुक्त जनमोर्चा जस्तो हुन सक्नेछ । आगामी चुनावको सम्भावित परिदृश्यले प्रचण्डलाई भित्रभित्रै अत्याएको हुन सक्दछ ।

नेपाली कांग्रेस पाँचदलीय गठबन्धन बनाएर निर्वाचन लड्ने सम्भावना निकै कम छ । कम्युनिष्ट समूह र अन्य दलहरूको चरम विग्रहको अवस्थामा हुँदा एक्लै बहुमत ल्याउने आँट कांग्रेसमा पलाएको छ । कांग्रेस गठबन्धन गर्न तयार नभए के गर्ने ? प्रचण्ड यस दृष्टिकोणले समेत चिन्तित हुनुभएका हुनसक्छन् ।

सँगै केही निजी र पारिवारिक उतारचढावले पनि काम गर्ने भइहाल्यो । राजनीतिक जीवनका यावत् भागबण्डा र जोडघटाउ सकेर बासस्थान पुग्दा त्यहाँ पनि उनलाई त्यति सहज छैन । पछिल्लो समय प्रचण्डका अभिव्यक्तिलाई विश्लेषण गर्दा उनीभित्र मडारिइरहेको पीडा, कुण्ठा, निराशा, उग्रता र आक्रोश यिनै ८ कारणले अभिव्यक्त भएका अनुमान गर्न सकिन्छ ।

प्रतिक्रिया

रोचक

सबै
थारु भाषाको “दिल जिगर तुहि धडकन” अडियो म्युजिक सार्वजनिक ।।
माघ १४, २०७६

राम अवतार चौधरी कपिलवस्तु, १४ माघ । गायक उत्तम चौधरी र अन्नु चौधरीको सुमधुर सांगीतिक स्वरमा सजिएको “दिल जिगर तुहि…

Recent Posts

TOP